Osteoporotik Kırıklar (Kemik Erimesine Bağlı Omurga Kırıkları)

Hayır. Osteoporotik omurga kırıklarının büyük çoğunluğu ameliyat gerektirmez ve çoğunlukla üç ay içinde, ağrı kontrolü, kısa süreli dinlenme ve erken hareketlenmeyle iyileşir. Ağrısı çok şiddetli olan, uzun süre geçmeyen ya da hareket etmeyi engelleyen seçilmiş hastalarda, omura kemik çimentosu verilen kapalı işlemler (vertebroplasti, kifoplasti) gündeme gelebilir. Cerrahi nadiren gerekir.

Evet, risk artar. Bir osteoporotik omurga kırığı geçirmek, sonraki kırıklar için önemli bir uyarı işaretidir; tedavi edilmezse yeni kırık olasılığı belirgin yükselir. Bu yüzden kırık tedavisinin yanında, altta yatan kemik erimesinin değerlendirilmesi ve tedavisi (kalsiyum-D vitamini, kemiği koruyan ilaçlar, düşme önleme) çok önemlidir. Asıl hedef, kırık zincirini kırmaktır.

Bu kapalı işlemlerde, çökmüş omura ince bir iğneyle özel bir kemik çimentosu verilir; çimento sertleşerek omuru sağlamlaştırır ve birçok hastada ağrıyı azaltır. Kifoplastide ayrıca küçük bir balonla omur yüksekliği bir miktar geri kazanılmaya çalışılır. Bu işlemler, ağrısı şiddetli ve uzun süre geçmeyen seçilmiş hastalarda düşünülür; her kırıkta gerekli değildir.

Tedavi edilmeyen osteoporozda kemikler giderek zayıflar ve küçük zorlanmalarla bile yeni kırıklar (omurga, kalça, bilek) gelişebilir; ardışık omurga kırıkları boy kısalmasına ve kamburlaşmaya yol açar. Kemiği koruyan tedaviler, kalsiyum-D vitamini desteği ve düşme önleme önlemleri bu riski belirgin azaltır. Bu yüzden bir kırık sonrası osteoporoz mutlaka ele alınmalıdır.

Uzun süreli yatak istirahati önerilmez; çünkü hareketsizlik kasları ve kemiği daha da zayıflatır. Ağrı kontrol altına alındıkça, hekimin önerdiği ölçüde ve giderek artan biçimde hareketlenmek iyileşmeye yardımcı olur. Ani eğilme, ağır kaldırma ve düşme riski taşıyan hareketlerden kaçınmak, gerektiğinde kısa süreli korse kullanmak önerilir. Program kişiye göre ayarlanır.

Evet. İleri osteoporozda omurlar o kadar zayıflayabilir ki, hafif bir eğilme, öksürme, hapşırma ya da ağır olmayan bir kaldırma bile çökme kırığına yol açabilir; bazı kişilerde belirgin bir neden olmadan da gelişir. Bu yüzden ileri yaşta yeni başlayan, belirli bir bölgede yoğunlaşan sırt-bel ağrısı, kemik erimesi açısından değerlendirilmelidir.