Meningioma (Beyin Zarı Tümörü)
Beyin zarlarından köken alan, çoğunlukla iyi huylu en sık beyin tümörü
H01 Konu Rehberi
Nöro Onkoloji: Beyin Tümörleri
Bu rehber sayfa, Nöro Onkoloji: Beyin Tümörleri kapsamındaki 16 hastalığı tek merkezde toplar. Buradan ilgili hastalık detay sayfalarına hızlıca geçebilirsiniz.
1Genel Bakış
Hastalar için hızlı ve anlaşılır bilgiler
Hastalık Nedir?
İlgili Görsel ve Video
İlgili Video · Meningioma — Hasta Yolculuğu · 0:27
Belirtiler
Yavaş başlayan, giderek artan baş ağrısı - genellikle tümörün bulunduğu bölgede
Sara nöbetleri - özellikle beyin yüzeyine yakın tümörlerde, ilk belirti olabilir
Vücudun bir yarısında güçsüzlük veya uyuşma - tümörün hareketi yöneten bölgeye baskısına bağlı
Görme sorunları - tümörün görme yollarına yakın yerleştiği durumlarda
Koku alma kaybı - alnın alt bölümüne yakın yerleşen tümörlerde
Kişilik değişiklikleri ve zihinsel yavaşlama - büyük, ön bölge tümörlerinde
İşitme kaybı veya kulak çınlaması - beynin arka bölümündeki tümörlerde
Yüzde uyuşma veya güçsüzlük - belirli kafa tabanı tümörlerinde
Çift görme - göz hareketlerini yöneten sinirlere yakın tümörlerde
Denge bozukluğu ve dengesiz yürüme - beynin arka bölümündeki tümörlerde
Tanı Yöntemleri
Tedavi Yöntemleri
Mikrocerrahi ile Tümörün Çıkarılması (Tümör + Zar + Etkilenen Kemik)
Stereotaktik Radyocerrahi (Gamma Knife / CyberKnife) - Küçük, Derin, Ameliyat Riski Yüksek Tümörler
İzleme (İzle-Bekle) - Belirtisiz, Küçük Tümörler ve İleri Yaştaki Hastalar
Bölgesel Işın Tedavisi - Ara Grup/Kötü Huylu veya Tam Çıkarılamayan Tümörlerde
Ameliyat Öncesi Damar Kapatma İşlemi - Çok Kanlanan Büyük Tümörlerde Kanamayı Azaltmak İçin
İlaç Tedavileri - Tekrarlayan/İlerleyen Ara Grup veya Kötü Huylu Tümörlerde
Meningioma (Beyin Zarı Tümörü) Hakkında Sık Sorulan Sorular
Q1.Meningioma kanser midir? İyi huylu mu kötü huylu mu?▼
Meningiomaların büyük çoğunluğu iyi huylu tümörlerdir ve kanser değildir. Yavaş büyürler, vücudun başka yerlerine yayılmazlar ve tam çıkarıldıklarında genellikle tekrar etmezler. Ara grup meningiomalar daha hızlı büyür ve tekrar etme olasılığı daha yüksektir. Kötü huylu meningiomalar ise oldukça nadirdir ve en hızlı seyreden türdür. Tümörün hangi grupta olduğu, ameliyatla alınan dokunun mikroskop altında incelenmesiyle belirlenir.
Q2.Meningioma ameliyat olmadan izlenebilir mi? Hangi durumlarda izlem uygun?▼
Evet, birçok meningioma ameliyat edilmeden güvenle izlenebilir. İzlem genellikle şu durumlarda uygundur: belirti vermeyen, küçük boyutlu, başka bir nedenle çekilen görüntülemede rastlantısal olarak bulunan tümörler ve özellikle ileri yaştaki ya da genel durumu ameliyata uygun olmayan hastalar. Yılda bir MR ile büyüme takip edilir. Tümörlerin önemli bir kısmı hiç büyümez. Büyüme hızlanırsa, belirti gelişirse veya beyne baskı oluşursa tedavi planlanır.
Q3.Meningioma ameliyatı tehlikeli midir? Hangi riskler var?▼
Beyin yüzeyindeki meningiomaların ameliyatı genellikle daha düşük risklidir. Ancak kafa tabanı, orta hat veya beyin sapına yakın tümörler teknik olarak daha zordur ve risk daha yüksektir. Olası riskler arasında kanama, enfeksiyon, beyin omurilik sıvısı kaçağı, sinir etkilenmeleri, geçici veya kalıcı nörolojik sorunlar ve nöbetler yer alır. Deneyimli merkezlerde ameliyat sırasında kullanılan yön bulma ve sinir izleme yöntemleri ile bu riskler en aza indirilmeye çalışılır. Riskler tümörün yerine ve boyutuna göre kişiye özel değerlendirilir.
Q4.Ameliyatta tümörün ne kadar çıkarıldığı neden önemli? Tekrar etme olasılığı nasıl belirlenir?▼
Tümörün ameliyatta ne kadar tam çıkarılabildiği, ileride tekrar etme olasılığını belirleyen en önemli etkenlerden biridir. Tümörün, tutulduğu zarın ve etkilenen kemiğin birlikte çıkarılabildiği durumlarda tekrar olasılığı en düşüktür. Tümörün yalnızca bir kısmı çıkarılabildiğinde bu olasılık artar. Bu nedenle mümkün olduğunca tam çıkarım hedeflenir. Ara grup ve kötü huylu tümörlerde, cerrahiye ek olarak verilen ışın tedavisi tekrar olasılığını azaltır.
Q5.Gamma Knife meningioma tedavisinde etkili midir? Hangi tümörler için uygun?▼
Evet, Gamma Knife gibi radyocerrahi yöntemleri; küçük-orta boyutlu, derin yerleşimli veya ameliyat riski yüksek meningiomalar için etkili bir seçenektir. Tümörün büyümesini durdurma oranı yüksektir. Özellikle ameliyatın sinir hasarı riskinin yüksek olduğu bölgelerdeki tümörlerde ve ileri yaştaki ya da ek hastalıkları olan hastalarda tercih edilir. Tedavi sonrası tümör genellikle küçülmez ama büyümesi durur. Takipte düzenli MR çekilir.
Q6.Meningioma hamilelikte büyür mü?▼
Bazı meningiomalar hormonlardan etkilenebilir ve hamilelikteki hormon değişikliklerine bağlı olarak daha hızlı büyüyebilir; hatta bazı tümörler ilk kez hamilelik sırasında belirti verebilir. Bilinen bir meningiomu olan kadınlarda hamilelik öncesi durumun değerlendirilmesi yararlı olur. Hamilelik sırasında saptanan meningiomalar, ciddi belirti yoksa genellikle doğum sonrasına bırakılır. Birçok meningioma doğumdan sonra küçülebilir veya durağanlaşır.
Q7.Meningioma tekrar eder mi? Tekrarladığında ne yapılır?▼
Tekrar etme olasılığı, tümörün derecesine ve ameliyatta ne kadar çıkarıldığına bağlıdır. İyi huylu ve tam çıkarılan tümörlerde bu olasılık düşüktür; tümörün bir kısmı kaldığında veya ara grup ve kötü huylu tümörlerde olasılık artar. Tekrar durumunda seçenekler şunlardır: mümkünse yeniden cerrahi, daha önce verilmediyse ışın tedavisi veya radyocerrahi, bazı ilaç tedavileri (etkileri sınırlı) ve araştırma çalışmaları. Yüksek dereceli tümörlerde tekrar daha sık ve daha erken görülebilir.
Q8.Ara grup ve kötü huylu meningiomalar nasıl tedavi edilir?▼
Ara grup meningiomalarda tedavi, tümörün mümkün olduğunca çıkarılması ve ardından bölgesel ışın tedavisidir; bu ek tedavi tekrar olasılığını azaltır. Kötü huylu meningiomalarda ise agresif cerrahi sonrası ışın tedavisi mutlaka uygulanır, bazı merkezlerde ilaç tedavisi eklenir. Bu tümörlerde tekrar olasılığı yüksek olduğu için yakın takip şarttır. İlaç tedavileri bu grupta araştırılmakta olup etkileri sınırlıdır.
Q9.Omurilik meningiomu beyin meningiomundan farklı mıdır?▼
Omurilik meningiomu, omuriliği saran zarlardan köken alır ve omurilik tümörlerinin önemli bir bölümünü oluşturur. Kadınlarda çok daha sıktır ve en çok sırt (göğüs) bölgesinde görülür. Genellikle iyi huylu ve çok yavaş büyüyen tümörlerdir. Belirtileri sırt ağrısı, güçsüzlük, uyuşma, denge bozukluğu ve idrar-dışkı sorunlarıdır. Tanı ilaçlı omurilik MR'ı ile konur. Tedavi, mikrocerrahi ile tümörün çıkarılmasıdır ve tam çıkarım oranı beyin meningiomalarına göre daha yüksektir. Gidişat genellikle çok iyidir; tam çıkarım sonrası tekrar olasılığı düşüktür ve hastaların çoğunda nörolojik iyileşme görülür.
Q10.Meningioma takibi nasıl yapılmalıdır?▼
Takip, uygulanan tedaviye ve tümörün derecesine göre değişir. İyi huylu ve tam çıkarılan tümörlerde ilk yıl daha sık, sonra yıllık MR ile takip yapılır; birkaç yıl sorun çıkmazsa aralık açılabilir. Tümörün bir kısmı kalmışsa veya radyocerrahi uygulanmışsa daha sık MR gerekir. Ara grup ve kötü huylu tümörlerde takip çok daha yakın yapılır. İzlenen (ameliyat edilmemiş) tümörlerde yıllık MR yeterlidir; büyüme hızlanırsa aralık sıklaştırılır. Yeni bir nörolojik belirti ortaya çıkarsa beklemeden kontrole gidilmelidir.
Kaynaklar
- Greenberg MS. Handbook of Neurosurgery. 10th ed. Thieme; 2023:807-818.
- Black PM, Wen PY. Meningiomas. In: Winn HR, ed. Youmans and Winn Neurological Surgery. 6th ed. Elsevier; 2011:1426-1435.
- Surgical Management of Parasagittal and Convexity Meningiomas. In: Quiñones-Hinojosa A, ed. Schmidek and Sweet Operative Neurosurgical Techniques. 7th ed. Elsevier; 2021:281-284.
- Huang AP, Medani K, Black PM. Outcomes and Quality of Life after Surgery for Meningiomas. In: DeMonte F, McDermott MW, Al-Mefty O, eds. Al-Mefty's Meningiomas. 2nd ed. New York: Thieme; 2011:413-414.
Bu içerik akademik kaynaklara dayanılarak hazırlanmış bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararları için hekiminize başvurunuz.
A
Sağlık profesyonelleri için detaylı bilgi
Bu hastalığın kapsamlı akademik makalesi BVS-Pedia Akademi'de yayında.
İlgili Hastalıklar
Başka Bir Hastalık mı Arıyorsunuz?
134 nöroşirürji hastalığı içinde arama yapın
Popüler aramalar:
Tüm Hastalık Kategorileri
23 kategori, 134 nöroşirürji hastalığı
İletişim ve Randevu
Doç. Dr. Özgür AKŞAN
Telefon
+90 (232) 404 00 61
+90 (532) 414 35 35
E-posta
[email protected]
Adres
Ziya Gökalp Blv. No:28 D:1-2
35220 Konak/İzmir
Website
www.drozguraksan.com
Diğer Hastalıklara Göz Atın
Popüler aramalar:
Doç. Dr. Özgür AKŞAN
Beyin ve Sinir Cerrahisi
Detaylı bilgi ve kişiye özel tedavi planı için randevu alın.
Randevu AlHizmetlerimiz
Kapsamlı Nöroşirürji Hizmetleri - A·B·C·H
A
Akademi
BVSpedia
"Tıbbi bilgiyi herkes için ücretsiz, özgür ve erişilebilir kılmak"
Popüler Makaleler:
Tüm Makaleleri GörHangi alanda yardıma ihtiyacınız var?
SİZİN YERİNİZ
Kranial Cerrahi (Beyin Cerrahisi) - Diğer Hastalıklar
Yardıma mı ihtiyacınız var?
Uzman değerlendirmesi için hemen randevu alın.
