Brakiyal Pleksus Yaralanmaları

İyileşme, hasarın türüne ve şiddetine bağlıdır. Gerilmeye bağlı hafif yaralanmalar genellikle fizik tedavi ve takiple büyük ölçüde, hatta tam düzelebilir. Sinir kökünün omurilikten koptuğu ağır yaralanmalarda ise kendiliğinden iyileşme beklenmez ve kalıcı kayıplar olabilir; bu durumda cerrahi seçenekler değerlendirilir. Erken değerlendirme, en iyi sonucu almak için önemlidir.

Cerrahi; iyileşme beklenen ama belirli bir sürede (genellikle birkaç ay) düzelmeyen yaralanmalarda ya da sinirin koptuğu ağır yaralanmalarda gündeme gelir. Seçenekler arasında yapışıklıkların temizlenmesi (nöroliz), sinir nakli (greft), çalışan bir sinirin hasarlı bölgeye aktarılması (sinir aktarımı) ve geç dönemde tendon/kas aktarımı bulunur. Cerrahinin zamanlaması kritiktir; gecikme başarı şansını azaltır.

Zor doğuma bağlı bebek brakiyal pleksus yaralanmalarının önemli bir bölümü ilk aylarda kendiliğinden ve büyük ölçüde düzelir; bu süreçte fizyoterapi ile eklem hareketleri korunur ve kaslar desteklenir. Belirli bir dönemde (genellikle birkaç ay) yeterli iyileşme görülmeyen bebeklerde cerrahi seçenekler deneyimli merkezlerde değerlendirilir. Erken ve düzenli takip önemlidir.

Brakiyal pleksusun üst kısmı (C5-C6) etkilendiğinde omuz ve dirsek hareketleri güçsüzleşir (üst tip); alt kısmı (C8-T1) etkilendiğinde el ve parmak kasları zayıflar (alt tip). Hangi kasların güçsüz olduğu, hasarın yerini ve tipini gösterir. Bu ayrım, tedavi planını ve iyileşme beklentisini doğrudan etkiler; muayene ve EMG ile belirlenir.

Yaralanan kolla aynı taraftaki göz kapağında düşüklük ve göz bebeğinde küçülme (Horner sendromu), sinir kökünün omurilikten koptuğunu (avülsiyon) düşündüren önemli bir uyarıdır. Bu bulgu, daha ağır bir yaralanmaya işaret eder ve tedavi planını etkiler. Bu nedenle muayenede göz bulguları da dikkatle değerlendirilir.

Sinir kökünün koptuğu ağır yaralanmalarda, beyin o bölgeden sinyal alamayınca şiddetli, yanıcı, sinir kaynaklı bir ağrı gelişebilir. Bu ağrı sıradan ağrı kesicilere zor yanıt verir; sinir ağrısına yönelik ilaçlar ve bazı durumlarda girişimsel yöntemler gerekebilir. Ağrının yönetimi, rehabilitasyon sürecinin önemli bir parçasıdır.