Hidrosefali, Chiari ve Acil

Chiari Malformasyonu: Beyin Sapı Sarkması

Doç. Dr. Özgür AkşanSayı 01Ekim–Aralık 2026 2 dk okuma

Chiari Malformasyonu: Beyin Sapı Sarkması

Chiari malformasyonu, beyinciğin alt kısmının (serebellar tonsiller) foramen magnumdan (kafatasının tabanındaki büyük delik) aşağıya, omurilik kanalına doğru sarkmasıdır. Bu sarkma BOS dolaşımını engeller ve beyin sapı ile omuriliğe bası yapabilir.

Chiari malformasyonu, beyinciğin omurilik kanalına doğru sarkmasıdır.
Chiari malformasyonu, beyinciğin omurilik kanalına doğru sarkmasıdır.

Tipleri

Chiari Tip I: En sık görülen form. Serebellar tonsiller foramen magnumun 5 mm veya daha fazla altında.1 Genellikle erişkinlerde tanı konur. Spina bifida ile ilişkili değildir.

Chiari Tip II (Arnold-Chiari): Serebellar tonsiller, vermis, 4. ventrikül ve beyin sapının bir kısmı foramen magnumdan sarkarak aşağı iner. Hemen daima miyelomeningosel (spina bifida) ile birlikte görülür. Çocukluk çağı tanısıdır.

Chiari Tip III-IV: Çok nadir ve ağır formlar. Ensefalosel ile birlikte.

Belirtiler (Tip I)

Baş Ağrısı: En sık semptom. Enseye lokalize, öksürme/ıkınma/eğilme ile şiddetlenen karakteristik bir ağrı (Valsalva ile provoke olan baş ağrısı).

Nörolojik Belirtiler: Boyun ağrısı, dengesizlik, el beceriksizliği, yutma güçlüğü, ses kısıklığı, uyuşma/karıncalanma, güçsüzlük.

Siringomiyeli varsa: Kolda ağrı ve ısı duyusu kaybı ("pelerin tarzı" duyu kusuru), skolyoz.

Tanı

Kranioservikal bileşke MR, tanıda temel görüntüleme yöntemidir.2,3 Sagittal kesitlerde tonsiller herniyasyon ölçülür. Tüm omurga MR ile siringomiyeli araştırılır.

Asemptomatik Chiari

İnsidental bulunan Chiari Tip I (rastlantısal MR bulgusu) vakalarının çoğu asemptomatiktir ve cerrahi gerektirmez.4 Semptom gelişirse cerrahi planlanır.


→ Sonraki sayfa: S51 — Chiari Dekompresyon Cerrahisi

Öksürme veya ıkınmayla artan ense ağrısı en sık görülen belirtidir.
Öksürme veya ıkınmayla artan ense ağrısı en sık görülen belirtidir.

Kaynaklar

  1. Morgenstern PF ve ark. World Neurosurg. 2020. PMID 32204296
  2. Shen J ve ark. Biomed Res Int. 2019. PMID 31016190
  3. Olszewski AM ve ark. Curr Opin Pediatr. 2018. PMID 30407974
  4. Zisakis A ve ark. Adv Tech Stand Neurosurg. 2023. PMID 37318574
Doç. Dr. Özgür Akşan

Doç. Dr. Özgür Akşan

Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı

Beyin ve Sinir · Sorumlu Yazı İşleri Müdürü ve Editör · Künye

Sayıya dön
Ayşe ve Atlas · yapay zekâ asistanlarımız · 7/24 anında yanıtlar