Pott Hastalığı (Omurga Tüberkülozu)

Pott hastalığı, omurgaya yerleşmiş tüberkülozdur ve omurga tutulumunun kendisi doğrudan bulaşıcı kabul edilmez. Ancak hastalık çoğu zaman akciğer tüberkülozundan kaynaklanır; aktif akciğer tüberkülozu olan kişiler öksürükle mikrobu çevreye yayabilir. Bu yüzden değerlendirmede akciğer tutulumu da araştırılır ve gerekirse bulaş önlemleri alınır.

Hayır. Birçok hasta yalnızca uzun süreli tüberküloz ilaç tedavisiyle iyileşir. Ameliyat; belirgin sinir basısı, ilerleyen güçsüzlük, omurga dengesini bozan ciddi çökme ve kamburlaşma (deformite) ya da ilaca yanıt vermeyen büyük apse durumlarında gündeme gelir. Karar, görüntüleme bulguları ve hastanın nörolojik durumu birlikte değerlendirilerek verilir.

Tüberküloz mikrobu yavaş çoğalan ve ilaçlara dirençli hale gelebilen bir mikroptur; tam temizlenmesi ve nüksün önlenmesi için birden çok ilacın uzun süre (genellikle 12-18 ay) birlikte kullanılması gerekir. İlaçların düzenli ve tam süre alınması iyileşme için kritiktir; tedavinin yarıda kesilmesi direnç gelişmesine ve hastalığın tekrarlamasına yol açabilir.

Pott hastalığında omurga çevresinde, klasik iltihabın sıcaklık-kızarıklık belirtileri olmadan biriken iltihap koleksiyonuna 'soğuk apse' denir. Bu apse, doku planları boyunca ilerleyip kasıkta ya da sırtta şişlik olarak ortaya çıkabilir. Büyük ya da sinire bası yapan apselerde boşaltma gerekebilir; küçük olanlar ilaç tedavisiyle gerileyebilir.

Tedaviyle hastalık durdurulduğunda ağrı ve genel durum düzelir; ancak omurlarda çökmeye bağlı oluşmuş kamburluk (gibbus) çoğunlukla kalıcıdır. Erken tanı ve tedavi, çökme ilerlemeden durdurularak ciddi deformitenin önlenmesini sağlar. İlerlemiş ve dengeyi bozan deformitelerde cerrahi düzeltme ve sağlamlaştırma gerekebilir.

Pott hastalığı yavaş ilerler ve erken belirtileri (süregelen sırt-bel ağrısı, halsizlik, hafif ateş, kilo kaybı) sıradan kabul edilip göz ardı edilebilir. Bu sinsi seyir nedeniyle tanı çoğu zaman gecikir. Özellikle uzun süren, geceleri de devam eden sırt ağrısı ve genel tüberküloz belirtileri olan kişilerde bu hastalık akla gelmeli ve araştırılmalıdır.