Solitary Fibrous Tumor (SFT)

Beyin zarlarından kaynaklanan nadir bir tümördür; düşük dereceli olsa bile tekrarlayabildiği için uzun süreli takip gerektirir.

H01 Konu Rehberi

Nöro Onkoloji: Beyin Tümörleri

Bu rehber sayfa, Nöro Onkoloji: Beyin Tümörleri kapsamındaki 16 hastalığı tek merkezde toplar. Buradan ilgili hastalık detay sayfalarına hızlıca geçebilirsiniz.

Konu rehberine git

1Genel Bakış

Hastalar için hızlı ve anlaşılır bilgiler

Hastalık Nedir?

Belirtiler

Süregelen, giderek artan ve genellikle aynı bölgede hissedilen baş ağrısı
Bayılma nöbetleri (sara benzeri kasılmalar)
Tümörün yerine göre kolda-bacakta güçsüzlük veya his kaybı
Görmede bulanıklık ya da görme alanında daralma
Kişilik değişiklikleri, düşünme ve algılamada yavaşlama
Büyük tümörlerde kafa içi basınç artışına bağlı bulantı, kusma; nadiren açlıkta düşen kan şekeri (terleme, çarpıntı, titreme)

Tanı Yöntemleri

Tanıda ilk basamak ilaçlı (kontrastlı) beyin MR'ıdır; tümörün yeri, büyüklüğü ve damarlanması burada görülür. Tümörün damardan zengin olup olmadığını anlamak için ek görüntülemeler yapılabilir. Kesin tanı ancak ameliyatla alınan dokunun mikroskop ve özel boyama (immün boyama) ile incelenmesiyle konur; bu inceleme tümörü beyin zarı tümöründen ayırmayı sağlar.

Tedavi Yöntemleri

Cerrahi: tümörün ve tutunduğu zarın mümkün olduğunca tam çıkarılması
Ameliyat öncesi besleyici damarların tıkanması (embolizasyon) ile kanamanın sınırlanması
Tümör tam çıkarılamadığında ışın tedavisi (radyoterapi veya bıçaksız ışın tedavisi)
İleri/tekrarlayan durumlarda hekim kararıyla hedefe yönelik ilaç tedavileri

Solitary Fibrous Tumor (SFT) Hakkında Sık Sorulan Sorular

Q1.SFT iyi huylu mu, kötü huylu mu?
SFT'lerin çoğu iyi huylu ve yavaş büyüyendir. Ancak farklı derecelerde olabilirler ve düşük dereceli (daha iyi huylu) olanlar bile yıllar, hatta on yıllar sonra yeniden ortaya çıkma (tekrarlama) ve uzak bölgelere yayılma (metastaz) eğilimi gösterebilir. Bu yüzden 'iyi huylu' olması, tamamen risksiz olduğu anlamına gelmez; uzun süreli takip bu nedenle önemlidir.
Q2.SFT ameliyatı neden kanama açısından dikkat gerektiriyor?
SFT'nin en belirgin özelliği damardan çok zengin olmasıdır; içinden bol miktarda kan damarı geçer. Bu nedenle ameliyat sırasında kanama riski yüksektir ve dikkatli planlama gerektirir. Damarlanması çok fazla olan tümörlerde, ameliyat öncesi besleyici damarların tıkanması (embolizasyon) kanamayı sınırlamaya ve tümörün daha güvenli çıkarılmasına yardımcı olabilir.
Q3.Ameliyattan sonra tekrar takibe gelmem gerekir mi?
Evet, mutlaka. SFT geç dönemde bile tekrarlayabildiği ve uzak bölgelere yayılabildiği için, ameliyat sonrası uzun süreli ve düzenli MR takibi şarttır. Takip, olası bir tekrarın ya da yayılımın erken yakalanmasını sağlar; erken saptanan bir sorun çok daha etkili yönetilebilir. Takip aralıkları tümörün derecesine göre belirlenir.
Q4.SFT meningiomdan nasıl ayrılır?
Görüntülemede SFT beyin zarı tümörlerine (meningiom) çok benzer; bu yüzden ikisini ayırt etmek görüntülemeyle her zaman mümkün olmaz. Kesin ayrım, ameliyatla alınan dokunun mikroskop altında ve özel boyamalarla (immün boyama) incelenmesiyle yapılır. Bu ayrım önemlidir, çünkü SFT'nin tekrar ve yayılma davranışı meningiomdan farklıdır ve takip stratejisini etkiler.
Q5.Tümör tam çıkarılamazsa ne yapılır?
Tümör tam çıkarılamadığında ya da daha hareketli (yüksek dereceli) bir tipteyse, geride kalan tümörü kontrol altına almak için ışın tedavisi (radyoterapi ya da bıçaksız ışın tedavisi) eklenebilir. İleri ve tekrarlayan durumlarda ağızdan alınan hedefe yönelik ilaçlar gündeme gelebilir. Tedavi, tümörün derecesine ve yayılımına göre kişiye özel planlanır.
Q6.Belirtileri neye bağlı ortaya çıkar?
SFT uzun süre sessiz kalabilir; belirtiler genellikle tümör büyüyüp çevre beyin dokusuna ya da yapılara baskı yaptığında ortaya çıkar. Yerine göre baş ağrısı, nöbet, kolda-bacakta güçsüzlük veya görme sorunları olabilir. Büyük tümörlerde kafa içi basınç artışına bağlı bulantı-kusma görülebilir; nadiren tümör kan şekerini düşürerek terleme ve çarpıntı gibi belirtiler yapabilir.

Kaynaklar

  1. Greenberg MS. Handbook of Neurosurgery. 10th ed. Thieme; 2023.
  2. Osborn AG, Hedlund GL, Salzman KL. Osborn's Brain: Imaging, Pathology, and Anatomy. 2nd ed. Elsevier; 2018.
  3. Rezaei N, ed. Human Brain and Spinal Cord Tumors: From Bench to Bedside. Volume 2 — Meningioma and Other Meningeal Tumors / Solitary Fibrous Tumor. Springer; 2023.
  4. Lee JH, ed.

Bu içerik akademik kaynaklara dayanılarak hazırlanmış bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararları için hekiminize başvurunuz.

Başka Bir Hastalık mı Arıyorsunuz?

134 nöroşirürji hastalığı içinde arama yapın

Popüler aramalar:

Diğer Hastalıklara Göz Atın

Popüler aramalar:

Doç. Dr. Özgür AKŞAN

Beyin ve Sinir Cerrahisi

Detaylı bilgi ve kişiye özel tedavi planı için randevu alın.

Randevu Al

MR Görüntülerinizi Yollayın

EmarYolla.com ile ücretsiz ön değerlendirme alın.

MR Yolla

Hizmetlerimiz

Kapsamlı Nöroşirürji Hizmetleri - A·B·C·H

Hangi alanda yardıma ihtiyacınız var?

Yardıma mı ihtiyacınız var?

Uzman değerlendirmesi için hemen randevu alın.

Solitary Fibrous Tumor (SFT) (ICD-10: D32) Tedavisi | Doç. Dr. Özgür AKŞAN