Beyin Tümörü Nedir? Türleri ve Sınıflandırması

Beyin tümörü, kafatası içinde normal dışı hücre çoğalmasıyla oluşan kitlelerin genel adıdır. Her beyin tümörü kanser değildir; ancak iyi huylu olanlar bile bulundukları konuma bağlı olarak ciddi belirtilere yol açabilir. Beyin tümörlerini anlamak için önce temel kavramları bilmek gerekir.

Primer ve Sekonder Tümörler

Beyin tümörleri kökenlerine göre iki ana gruba ayrılır. Primer tümörler doğrudan beyin dokusundan veya beyin zarlarından kaynaklanır. Glial hücrelerden gelişen gliomlar, beyin zarından gelişen meningiomlar ve sinir kılıfından gelişen schwannomlar bu grubun en sık üyeleridir. Sekonder tümörler ise başka bir organdaki kanserin beyne yayılmasıyla oluşur; bunlara beyin metastazı denir.

WHO Sınıflandırması

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), beyin tümörlerini 1'den 4'e kadar derecelendirir. Grade 1 ve 2 düşük dereceli tümörlerdir; yavaş büyür, genellikle iyi prognoza sahiptir. Grade 3 ve 4 yüksek dereceli tümörlerdir; hızlı büyür, agresif tedavi gerektirir. Bu sınıflama tedavi planını doğrudan belirler.

Meningiomlar en sık görülen iyi huylu beyin tümörüdür; primer beyin tümörlerinin yüzde 35-40'ını oluşturur.^1,2

En Sık Görülen Beyin Tümörleri

Astrositom, oligodendrogliom ve glioblastoma (GBM) bu ailenin üyeleridir. GBM en agresif olanıdır ve tüm primer beyin tümörlerinin yaklaşık yüzde 15'ini temsil eder.^3,4

Meningiomlar en sık görülen iyi huylu beyin tümörüdür; primer beyin tümörlerinin yüzde 35-40'ını oluşturur. Kadınlarda erkeklere göre iki kat daha sık görülür.^5,6 Çoğu yavaş büyür ve uzun süre belirti vermeyebilir.

Hormon salgılayıp salgılamamasına göre klinik tablo büyük değişkenlik gösterir.

Akustik nörinomlar (vestibüler schwannomlar) işitme sinirinden kaynaklanır, tek taraflı işitme kaybı ile kendini gösterir.

Metastatik tümörler en sık görülen beyin tümörü tipidir ve en çok akciğer, meme ve melanomdan kaynaklanır.^7,8

Tümör Yerleşiminin Önemi

Beyin tümörünün hangi bölgede bulunduğu, belirtilerini ve tedavi yaklaşımını doğrudan etkiler. Frontal lob tümörleri kişilik ve davranış değişikliklerine, temporal lob tümörleri hafıza ve konuşma sorunlarına, parietal lob tümörleri duyusal kayıplara, oksipital lob tümörleri görme alanı defektlerine neden olabilir. Serebellum tümörleri denge ve koordinasyon bozukluğu, beyin sapı tümörleri ise çift görme, yutma güçlüğü ve solunum sorunlarıyla ortaya çıkabilir.

→ Sonraki sayfa: S06 — Beyin Tümörü Belirtileri ve Erken Tanı