Beyin Tümörleri

Meningiom - Beyin Zarı Tümörü ve Cerrahi Yaklaşım

Doç. Dr. Özgür AkşanSayı 01Ekim–Aralık 2026 3 dk okuma

Meningiom - Beyin Zarı Tümörü ve Cerrahi Yaklaşım

Meningiom, beyin zarlarından (meninksler) kaynaklanan, en sık görülen iyi huylu intrakraniyal tümördür. Primer beyin tümörlerinin yaklaşık yüzde 35-40'ını oluşturur.1,2 Kadınlarda erkeklere göre iki kat daha sık görülür ve insidansı yaşla birlikte artar.3,4

Meningiom, beyni saran zarlardan (meninksler) köken alır.
Meningiom, beyni saran zarlardan (meninksler) köken alır.

Meningiom Nedir?

Meningiomlar, beyin zarının araknoid tabakasındaki hücrelerden kaynaklanır. Beynin dışında, zarların üzerinde büyür ve beyin dokusuna baskı yaparak belirtilere yol açar. Çoğu yavaş büyür; bazı meningiomlar yıllarca büyümeden stabil kalabilir.

Yerleşim Yerleri

Meningiomlar kafatası içinde birçok farklı lokalizasyonda görülebilir. En sık yerleşim yerleri konveksite (beyin üst yüzeyi), parasagittal bölge (orta hat), sfenoid kanat, tüberkülüm sella, olfaktor oluk, posterior fossa ve foramen magnum'dur. Yerleşim yeri belirtileri ve cerrahi yaklaşımı doğrudan belirler.

Kontrastlı beyin MR'da meningiomlar tipik olarak homojen, yoğun kontrast tutan, dura ile geniş tabanlı temas gösteren kitleler olarak izlenir.

Belirtiler

Baş ağrısı en sık belirtidir. Bunun dışında nöbet, görme kaybı (optik sinire baskı yapanlarda), koku kaybı (olfaktor oluk meningiomlarında), işitme kaybı ve denge bozukluğu (posterior fossa meningiomlarında), kol veya bacakta güç kaybı (motor korteks yakınındakilerde) görülebilir. Bazı meningiomlar tesadüfen, başka bir nedenle çekilen görüntülemede saptanır.

Tanı

Kontrastlı beyin MR'da meningiomlar tipik olarak homojen, yoğun kontrast tutan, dura ile geniş tabanlı temas gösteren kitleler olarak izlenir. Dural kuyruk işareti (dural tail sign) meningiom için oldukça spesifik bir bulgudur.5,6 BT ise kalsifikasyon ve kemik invazyonunu değerlendirmede ek bilgi sağlar.

Tedavi Yaklaşımı

Tedavi kararı tümörün boyutuna, büyüme hızına, yerleşimine, hastanın yaşına ve belirtilerine bağlıdır. Küçük, asemptomatik ve büyüme göstermeyen meningiomlar seri MR ile takip edilebilir (izle ve bekle stratejisi).

Cerrahi rezeksiyon, semptomatik veya büyüme gösteren meningiomlar için standart tedavidir.7,8 Cerrahi başarı Simpson sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I (tümör, tutulu dura ve kemik ile birlikte tam çıkarılması) en düşük nüks oranına sahipken, Grade V (sadece dekompresyon) en yüksek nüks oranına sahiptir.9

Stereotaktik radyocerrahi (Gamma Knife), küçük ve cerrahi erişimi zor meningiomlar için veya postoperatif rezidüel tümör için etkili bir alternatiftir.10,11


→ Sonraki sayfa: S13 — Meningiom Grade Sınıflaması ve Prognoz

Meningiomlar, primer beyin tümörlerinin yaklaşık yüzde 35-40'ını oluşturur.
Meningiomlar, primer beyin tümörlerinin yaklaşık yüzde 35-40'ını oluşturur.

Kaynaklar

  1. Ostrom QT ve ark. Neuro Oncol. 2023. PMID 37793125
  2. Amoo M ve ark. Neurooncol Adv. 2023. PMID 37287581
  3. Telugu RB ve ark. J Cancer Res Ther. 2020. PMID 33342817
  4. Pikis S ve ark. Neurosurg Clin N Am. 2023. PMID 37210134
  5. Toda Y ve ark. Spine Surg Relat Res. 2025. PMID 39935985
  6. Rokni-Yazdi H ve ark. Eur J Radiol. 2006. PMID 16675180
  7. Goldbrunner R ve ark. Neuro Oncol. 2021. PMID 34181733
  8. Nassiri F ve ark. Nature. 2021. PMID 34433969
  9. Gallagher MJ ve ark. Clin Neurol Neurosurg. 2016. PMID 26780494
  10. Khaboushan AS ve ark. Acta Neurochir (Wien). 2024. PMID 38980438
  11. Hafez RF ve ark. Acta Neurochir (Wien). 2015. PMID 26231629
Doç. Dr. Özgür Akşan

Doç. Dr. Özgür Akşan

Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı

Beyin ve Sinir · Sorumlu Yazı İşleri Müdürü ve Editör · Künye

Sayıya dön
Ayşe ve Atlas · yapay zekâ asistanlarımız · 7/24 anında yanıtlar